ΑΡΘΡΟ
του Παναγιώτη Χατζηγεωργίου
Δικηγόρου Δράμας
Το Πολίτευμά μας ως γνωστόν είναι Κοινοβουλευτική Δημοκρατία. Τα κόμματα είναι θεσμοί του Δημοκρατικού μας Πολιτεύματος. Το Σύνταγμα είναι ο θεμελιώδης νόμος του κράτους. Κατά το Σύνταγμα τα κόμματα οφείλουν να έχουν εσωκομματική δημοκρατία.
Που δυστυχώς παραμένει ζητούμενο. Είδος εν ανεπαρκεία.
Είναι κοινός τόπος πως στη χώρα μας γεννήθηκε η Δημοκρατία. Δυστυχώς όμως στη νεότερη ιστορία μας δεν υπήρξαν ομαλές δημοκρατικές περιόδους. Μόνο μετά τη Δικτατορία στη Μεταπολίτευση έχουμε. Μόνο που έχουμε Δημοκρατία αλά Ελληνικά.
Δεν υπάρχει σαφής διάκριση των εξουσιών. Η εκτελεστική εξουσία διορίζει την ηγεσία της Δικαιοσύνης και έτσι σε μεγάλο βαθμό ελέγχει τη δικαστική εξουσία. Και έχοντας ελέω εκλογικού νόμου μονοκομματικές ως επί το πλείστον κυβερνήσεις, ελέγχει μέσω της κοινοβουλευτικής πλειοψηφίας και τη νομοθετική εξουσία.
Είναι κοινός τόπος ότι οι κοινοβουλευτικές ομάδες λειτουργούν κατά κανόνα ως λόχος. Οι Βουλευτές ως υποτακτικοί του Αρχηγού/Πρωθυπουργού. Και ας έχουν κατά το Σύνταγμα πλήρη ελευθερία γνώμης. Δικαίωμα να αποφασίζουν κατά συνείδηση. Ψηφίζουν κάθε νομοσχέδιο, κάθε τροπολογία. Ενίοτε κατά παράβαση του Κανονισμού της Βουλής. Ενίοτε φωτογραφικές διατάξεις ή και παράνομες. Ειδικά οι της κυβερνητικής πλειοψηφίας δεν τολμούν καν να ασκήσουν κριτική. Θα στοχοποιηθούν ως προδότες και υπονομευτές του κυβερνητικού έργου.
Το ακόμη χειρότερο ότι έχουμε Πρωθυπουργοκεντρικό Κράτος. Δίχως θεσμικά αντίβαρα. Δίχως κυβερνώσα Βουλή. Δίχως Υπουργικό Συμβούλιο. Που κατά το Σύνταγμα είναι συλλογικό όργανο. Αλλά συνεδριάζει σπανίως. Και ναι ο Π/Θ διορίζει τους Υπουργούς και τους συντονίζει. Αλλά έπρεπε να αποφασίζει η κυβέρνηση. Και όχι ο Π/Θ με τους κολλητούς του. Που συνήθως είναι εξωκοινοβουλευτικοί. Δίχως πολιτική νομιμοποίηση. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης το απογείωσε. Έκανε το κράτος επιτελικό. Στην αρχή το χάψαμε. Έχοντας υπόψη τις παθογένειες της δημόσιας διοίκησης καλό ακούστηκε. Θα είναι το κράτος πιο αποτελεσματικό. Αργήσαμε να καταλάβουμε.
Αποκτήσαμε εδώ και 7 χρόνια ηγεμόνα. Τα πάντα ελέγχονται και παρακολουθούνται από τον Π/Θ και τους στενούς του συνεργάτες. Οι οποίοι επίσης παρακολουθούνται. Ο ηγεμόνας αποφασίζει και για λογαριασμό της κοινοβουλευτικής πλειοψηφίας. Πριν καν αυτή συγκληθεί και συζητήσει.
Τα κόμματα παραμένουν εν πολλοίς αρχηγικά. Ουδείς τολμά να ασκήσει εύκολα κριτική. Κι αν το κάνει θα υποστεί τις συνέπειες. Θα τον σπιλώσουν, θα τον διαγράψουν. Δεν υπάρχει εσωκομματική δημοκρατία. Δεν υπάρχουν οργανωμένες τάσεις. Δεν γίνεται αντιπαράθεση απόψεων και επιχειρημάτων. Ο αρχηγός αποφασίζει ποιον θα προτείνει για ΠτΔ. Ποιοι θα είναι υποψήφιοι Ευρωβουλευτές. Ποιοι θα στελεχώσουν τα ψηφοδέλτια στις βουλευτικές εκλογές.
Μα δεν υπάρχουν μέλη, Νομαρχιακές Οργανώσεις, Κεντρικές Επιτροπές, Συνέδρια; Δεν έχουν λόγο; Δεν συνδιαμορφώνουν αποφάσεις, στρατηγική, πολιτική; Συνήθως όχι. Οι οργανώσεις λειτουργούν ως φερέφωνα της ήδη διαμορφωμένης εν κρυπτώ και παραβύστω πολιτικής. Τα συνέδρια παλιότερα γίνονταν σε αραιά χρονικά διαστήματα. Ήταν πολυπληθή. Μιλάνε οι πρωτοκλασάτοι. Αποφασίζουν δια βοής. Λειτουργούν μηχανισμοί διαμόρφωσης συσχετισμών.
Θα έλεγε κανείς, δεν μπορεί θα υπάρχουν και εξαιρέσεις. Πράγματι επί Σημίτη, που δεν έλεγχε το κόμμα, το Υπουργικό Συμβούλιο συνεδρίαζε τακτικά. Το ίδιο και η Κ.Ο. Και στα συνέδρια υπήρχε και αντιπαράθεση ιδεών, προτάσεων, προγραμμάτων.
Στα κόμματα της Αριστεράς υπάρχει κουλτούρα δημοκρατικής λειτουργίας. Βεβαίως στο ΚΚΕ κυριαρχεί ο λεγόμενος δημοκρατικός συγκεντρωτισμός. Τα πάντα λειτουργούν «δημοκρατικά». Αλλά οι παραφωνίες περιθωριοποιούνται. Οι αποφάσεις είναι κατά κανόνα ομόφωνες ή με συντριπτικές πλειοψηφίες.
Στα κόμματα της Ανανεωτικής και Ριζοσπαστικής Αριστεράς θα έλεγε κανείς πως υπάρχει πλουραλισμός απόψεων. Βεβαίως η κατάσταση δεν είναι ρόδινη. Γιατί ελλείπει η προωθητική κουλτούρα της συνδιαμόρφωσης. Γιατί οι θεσμοθετημένες τάσεις ενίοτε λειτουργούν ως κόμματα μέσα στο κόμμα. Γιατί πάμπολλοι έχουν τη δική τους άποψη. Που δεν είναι κακό. Αλλά πιστεύει καθένας ότι έχει δίκιο. Και θέλει να το επιβάλλει και στους άλλους. Και αυτό είναι διαλυτικό. Είχε πει κάποτε ο Καρατζαφέρης: Στο ΛΑΟΣ αποφασίζω Εγώ, δεν είμαστε Συνασπισμός.
Υπάρχει όμως σε αυτή την Αριστερά δημοκρατικό οξυγόνο. Συμμετοχική Δημοκρατία. Σε μεγάλο βαθμό πρόκειται για κόμματα μελών και όχι στελεχών. Αυτό τουλάχιστον προκύπτει και από τις παρακάτω διατάξεις του καταστατικού της Νέας Αριστεράς.
ΑΡΘΡΟ 23 – ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ ΨΗΦΟΔΕΛΤΙΩΝ, ΟΡΙΑ ΘΗΤΕΙΩΝ & ΑΣΥΜΒΙΒΑΣΤΑ
- Οι συνδυασμοί του κόμματος για τις εθνικές εκλογές καταρτίζονται από την Κεντρική Επιτροπή, με βάση την αρχή της ισότιμης αντιπροσώπευσης των φύλων και κατόπιν πρότασης των οικείων Νομαρχιακών Επιτροπών. Με τον ίδιο τρόπο καταρτίζεται ο συνδυασμός και για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.
- Η Κοινοβουλευτική και η Ευρωκοινοβουλευτική Ομάδα του κόμματος λειτουργούν δημοκρατικά, με βάση την αρχή της πλειοψηφίας και στο πλαίσιο των αποφάσεων των οργάνων του κόμματος.
- Τα μέλη του κόμματος συμμετέχουν σε αυτοδιοικητικές παρατάξεις και σχήματα, σε επίπεδο δήμου και περιφέρειας, που έχουν αυτοτέλεια και αυτονομία, σύμφωνα με τα οριζόμενα στο παρόν καταστατικό.
- Οι βουλευτές/-τριες και οι ευρωβουλευτές/-τριες που έχουν από την ίδρυση της Νέας Αριστεράς τρεις συνεχόμενες ολόκληρες θητείες, μπορούν να είναι εκ νέου υποψήφιο/-ες μετά από διάλειμμα μίας θητείας.
- Θεσπίζεται ασυμβίβαστο μεταξύ των ιδιοτήτων βουλευτή/-τριας, ευρωβουλευτή/-τριας και αιρετού Τοπικής Αυτοδιοίκησης και των δύο βαθμών. Η ήδη υπάρχουσα ιδιότητα δεν καταργεί το δικαίωμα κατάθεσης υποψηφιότητας.
- Η πολιτική εκπροσώπηση της Νέας Αριστεράς από μέλος της σε κρατικούς οργανισμούς, επιχειρήσεις του Δημόσιου και ευρύτερου Δημόσιου Τομέα και της Τοπικής Αυτοδιοίκησης γίνεται με τη σύμφωνη γνώμη των οργάνων του κόμματος.
Δημοκρατική οργάνωση και λειτουργία ενός κόμματος. Όπως θα έπρεπε να είναι κατά το Σύνταγμα, τον Κανονισμό της Βουλής, το ευρωπαϊκό κεκτημένο. Δυστυχώς όμως τέτοια κόμματα στη χώρα μας δεν ευδοκιμούν.
Λες και ζούμε ακόμη στην εποχή του Καποδίστρια. Με αντιμαχόμενες φατρίες και εμφύλιες διαμάχες. Που για να λειτουργήσει το κράτος πρέπει να είναι επιτελικό. Να είναι πρωθυπουργοκεντρικό. Να έχουμε ηγεμόνα. Το διέβλεψε ο Κυριάκος Μητσοτάκης. Οι πολίτες δεν θέλουν δημοκρατικά οργανωμένα κόμματα.
Δεν θέλουν δημοκρατικά οργανωμένο κράτος. Τους αρκεί ασφάλεια και σταθερότητα. Κυβερνητική. Ακόμη και αν στην καθημερινότητά τους κυριαρχεί η ανασφάλεια και ο φόβος για το αύριο και την επιβίωση.
Ας μην είμαστε μίζεροι. Ο Π/Θ μας μπορεί να την έχει δει κυβερνήτης και ηγεμόνας. Αλλά δεν ανέστειλε ακόμη διατάξεις του Συντάγματος. Απλά το παραβιάζει κατά σύστημα.
Ένα λάθος έκανε. Δεν περίμενε πως κάποια στιγμή το ποτήρι ξεχειλίζει. Η κοινωνική κατακραυγή ξεσπά. Δεν υπολόγισε πως οι Πολίτες δεν θα μπορούσαν να αντέξουν και Υποκλοπές και Τέμπη και ΟΠΕΚΕΠΕ.
Και το τσουνάμι θα τον συμπαρασύρει. Ως έναν Π/Θ που είχε όλες τις προϋποθέσεις να γράψει Ιστορία. Και όχι να γραφτεί στα μαύρα της κατάστιχα.
