ΑΡΘΡΟ
Του Γ.Κ. Χατζόπουλου
τ. Λυκειάρχη
«Η οικογένεια είναι η βάση και η αρχή κάθε πολιτισμού»
Είχα υποσχεθεί στο προηγούμενο με τον ίδιο τίτλο άρθρο μου να αναφερθώ διεξοδικά στη σημασία και στην αξία των γνώσεων, που θα προσφέρει μια μελλοντική Σχολή Γονέων, η οποία βέβαια θα λειτουργεί με τις προδιαγραφές που καθορίστηκαν στο πιο πάνω άρθρο.
Είναι καιρός πια να εγκαταλείψουμε την τακτική των επισημάνσεων και της εύκολης κατάκρισης των νοσηρών καταστάσεων και να προχωρήσουμε με τη δέουσα σοβαρότητα, προσοχή και υπευθυνότητα στον περιορισμό ή και γιατί όχι στην εξάλειψη της νοσηρότητας, από την οποία δοκιμάζεται σοβαρά το κοινωνικό οικοδόμημα. Είναι ανάγκη να προλάβουμε την παγίωση μη αναστρέψιμων καταστάσεων, οι οποίες προοιωνίζουν δυσοίωνα και απειλούν να μεταβάλουν σε ερείπια το σύστημα των ηθικών εκείνων αξιών και αρχών, οι οποίες αποτελούν όχι μόνο την κρηπίδα, αλλά και τους αρμούς, οι οποίοι συνέχουν το ζωτικό κοινωνικό κύτταρο, την οικογένεια.
Ας δούμε λοιπόν αναλυτικά αυτές τις γνώσεις που κρίνουμε αναγκαίες να παρέχονται στους μέλλοντες να φοιτήσουν στη Σχολή Γονέων:
α. Γνώσεις ψυχολογίας του άλλου φύλου. Νομίζω πως η αναγκαιότητα της παροχής των πιο πάνω γνώσεων διαφαίνεται εύγλωττα από τη ρήση του προσωκρατικού φιλοσόφου Ηρακλείτου: «Ουκ αν εμβαίης δις ες τον αυτόν ποταμόν = Δεν μπορείς να μπεις δύο φορές στο ίδιο ποτάμι». Και ασφαλώς, όταν ο Ηράκλειτος ομιλεί περί ποταμού, εννοεί το νερό που κυλά στην κοίτη του ποταμού και καθόλου την κοίτη. Με τούτη λοιπόν την παραβολική χρήση της λέξης ποταμός ο πιο πάνω φυσικός υπαινίσσεται τον ανθρώπινο ψυχικό κόσμο, τον οποίο τον χαρακτηρίζει το ευμετάβλητον και η ποικιλότητα. Έτσι άλλωστε εξηγείται η διαφορετική κρίση ανθρώπων για κάποιον συνάνθρωπό τους. Όταν λοιπόν ο ίδιος ο άνθρωπος χαρακτηρίζεται για τη μεταβλητότητα, για την οποία συχνά αυτοελέγχεται, όταν βέβαια διαθέτει συνείδηση εγρηγορούσα, πόσο μπορεί ο χαρακτήρα του να διαγνωσθεί εύκολα από συνάνθρωπό του, και κυρίως από τον ή την σύντροφο, όταν μάλιστα οι συμβιούντες αγνοούν παντελώς την ψυχολογία των ωρίμων;
β. Γνώσεις ψυχολογίας του παιδιού, του εφήβου, του ενηλικιωθέντος τέκνου. Μολονότι στη διαμόρφωση της προσωπικότητας ενός ατόμου σημαντικό ρόλο διαδραματίζει η κληρονομικότητα, εξίσου σημαντικός είναι και ο ρόλος της αγωγής που προέρχεται από το κοινωνικό περιβάλλον. Και επειδή η οικογένεια είναι το κυριότερο σχολείο αρετών, καθίσταται επιτακτική η ανάγκη πρόσδοσης και καλλιέργειας αυτών των ηθικών αρετών από τους γεννήτορες. Όμως για να καταστεί δυνατή μια τέτοια διδασκαλία, θα πρέπει οι γεννήτορες να διαθέτουν οι ίδιοι όχι μόνο τη γνώση των αρετών εκείνων που αποτελούν τους αρμούς της ομαλής κοινωνικής συμβίωσης, αλλά και να είναι γνώστες της παιδαγωγικής μεθόδου μετάδοσης γνώσεων.
Είναι γνωστό ότι σε κάθε ανθρώπινη ηλικία συντελούνται ανάλογες ψυχοσωματικές μεταβολές, που αν δεν τις γνωρίζει το οικογενειακό περιβάλλον και ή τις χαρακτηρίσει ως παρεκτροπές ή τις αντιμετωπίσει με αδιαφορία, τότε υφίσταται μεγάλος κίνδυνος να διαμορφωθούν προσωπικότητες είτε με το σύμπλεγμα της ανωτερότητας είτε με το σύμπλεγμα της κατωτερότητας, που και τα δύο συμπλέγματα μπορούν αβίαστα να οδηγήσουν στη διαμόρφωση περιθωριακών προσωπικοτήτων, οι οποίες εύλογα δεν θα συμβάλλουν στην ομαλή κοινωνική συμβίωση. Στο σημείο αυτό πρέπει να τονίσουμε ότι δεν πρέπει να ομαδοποιείται η αντιμετώπιση της προσωπικότητας των νέων, αλλά το κάθε φύλο να αντιμετωπίζεται ανάλογα με τις ιδιαιτερότητες του.
(συνεχίζεται)
Το παρόν άρθρο δημοσιεύτηκε για πρώτη φορά το 2002
