Εν αρχή ην το κράτος δικαίου και το κράτος δικαίου ην η αρχή

ΑΡΘΡΟ

του Παναγιώτη Χατζηγεωργίου

Δικηγόρου Δράμας

Η Δημοκρατία έφερε το κράτος δικαίου. Και το κράτος δικαίου είναι ο στυλοβάτης της Δημοκρατίας. Αν λείπει το ένα από τα δύο, μιλάμε για αυταρχισμό. Για θεσμική εκτροπή. Για πραξικόπημα.

Το ξέραμε ότι η Τουρκία είναι μια ιδιότυπη ανατολίτικη Δημοκρατία. Τα τελευταία χρόνια όμως φαίνεται πως κι αυτό έπαψε να υφίσταται. Όποιος δεν είναι αρεστός ή είναι απειλή για τον Σουλτάνο τίθεται εκποδών. Κατηγορείται. Φυλακίζεται.

Το είδαμε με τον Εκρέμ Ιμάμογλου. Με δεκάδες άλλους Δημάρχους και στελέχη της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης. Αυτό όμως, που συμβαίνει, ξεπέρασε κάθε όριο αυταρχισμού. Εξοβελίζεται με δικαστική απόφαση ο αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης. Διορίζεται στη θέση του επίτροπος.

Δεν είναι απλά η εξουσιολαγνεία του Κιλιντσάρογλου. Που συμμαχεί με τον Ερντογάν. Για να ξαναπάρει πίσω κόμμα. Με δικονομικά τερτίπια. Με ωμή ανάμειξη της Δικαστικής Εξουσίας. Με απάνθρωπη επέμβαση της Αστυνομίας. Με χημικά και πλαστικές σφαίρες. Με κατάληψη των γραφείων του παλιότερου κόμματος της Τουρκίας. Του κόμματος του Ατατούρκ. Με συλλήψεις δεκάδων, εκατοντάδων στελεχών και μελών του. Αυτός ξεμωράθηκε τελείως.

Το μέγα ζήτημα είναι, ότι δεν υπάρχει πλέον στην Τουρκία ούτε κατ’ επίφαση Δημοκρατία, Δικαιοσύνη, Κράτος Δικαίου. Μα η Δικαιοσύνη επιλήφθηκε, θα πει κανείς. Μπορεί να μην είναι ανεξάρτητη. Αλλά έτσι δεν έπρεπε να γίνει. Τι θα συνέβαινε σε παρόμοια περίπτωση στη χώρα μας;

Κατά το άρθρο 29 του Συντάγματός μας είναι απολύτως ελεύθερη η ίδρυση και συμμετοχή πολιτικών κομμάτων. Των οποίων η ίδρυση και λειτουργία οφείλει να εξυπηρετεί την ελεύθερη λειτουργία του δημοκρατικού πολιτεύματος. Προβλέπονταν στο σχέδιο του Σ η έκδοση Νόμου σχετικού με τον τρόπο οργάνωσης και λειτουργίας των κομμάτων. Αφαιρέθηκε. Ο Συνταγματικός Νομοθέτης δηλώνει, πως πρέπει να αποφευχθεί οποιαδήποτε επέμβαση της νομοθετικής και δικαστικής εξουσίας στη λειτουργία των κομμάτων. Αποτρέπει περιοριστικές διατάξεις.

Τα τελευταία χρόνια τα πολιτικά κόμματα έχουν πλέον νομική προσωπικότητα. Δεν είναι όμως απλά σωματεία. Οι σχετικές διατάξεις του Αστικού Κώδικα δεν εφαρμόζονται στην περίπτωσή τους. Δεν μπορεί ούτε δικαστικά, ούτε με νόμο να διαλυθούν. Τα της εσωτερικής λειτουργίας τους τα ρυθμίζουν μόνο τα καταστατικά όργανα του κόμματος. Υποχρέωση των κομμάτων είναι μόνο να καταθέτουν στον Άρειο Πάγο όνομα, έμβλημα, καταστατικό, ιδρυτική διακήρυξη. Για να ελεγχθεί απλά η νομότυπη ίδρυσή τους. Ότι ο σκοπός τους συμβάλλει στη λειτουργία της Δημοκρατίας.

Μόνο κατ’ εξαίρεση μπορεί το Α’ Τμήμα του Αρείου Πάγου να επιλύσει διαφωνίες σχετικά με το κύρος αποφάσεων των καταστατικών οργάνων ενός κόμματος. Δεν μπορεί όμως να ακυρώσει την ελεγχόμενη απόφαση. Και πολύ περισσότερο να διατάξει την επιβολή της με εκτέλεση αυτής της απόφασης και δη με τη συμβολή της Αστυνομίας.

Στα καθ’ ημάς ο Α.Π. ασχολήθηκε με παρόμοιο ζήτημα με την με αριθμό 590/2009 απόφασή του, που αφορούσε το ΔΗ.Κ.ΚΙ. του Δημήτρη Τσοβόλα. Οι παλιότεροι θα θυμούνται ότι ο πρώην Υπουργός Οικονομικών του Ανδρέα, είχε αποχωρήσει από το ΠΑΣΟΚ και ίδρυσε το κόμμα αυτό. Αρχικά κατέγραψε στις εκλογές του 1996 ποσοστό 4,3% και στις Ευρωεκλογές του 1999 6,8%. Ακολούθως όμως είχε φθίνουσα πορεία. Κατέγραψε στις εκλογές του 2000 2,7% και στις εκλογές του 2004 1,79%.

Τον Μάρτιο του 2004 η Πολιτική Γραμματεία με εισήγηση του Προέδρου αποφάσισε την αναστολή λειτουργίας του κόμματος (5 υπέρ, 4 κατά). Με δήλωσή του ο Δ. Τσοβόλας ενημέρωσε τον Α.Π. και ζήτησε από τον αρμόδιο Αντιπρόεδρο της Βουλής να οριστούν ορκωτοί λογιστές για τον σχετικό διαχειριστικό έλεγχο.

Η Κεντρική Επιτροπή θα συνεδρίαζε για το θέμα αυτό στις 30.4.2004, αλλά ματαιώθηκε η συνεδρίαση. Ο Πρόεδρος με επιστολή του ενημέρωσε τα μέλη, πως αναλαμβάνει ο ίδιος τη την ευθύνη για τη διάλυση του ΔΗ.Κ.ΚΙ. Αντιτάχθηκαν 63 μέλη. Η ΚΕ συγκλήθηκε τελικά από τους διαφωνούντες και παραβρέθηκαν 84 μέλη. Με απόφασή της απάλλαξε τον Πρόεδρο από τα καθήκοντά του. Όρισε προσωρινή Διοικούσα Επιτροπή, για να συγκαλέσει Τακτικό Συνέδριο του κόμματος.

Ήταν καθαρό πως κάποια μέλη επιδίωκαν τη συνέχιση του κόμματος. Άλλα θεωρούσαν πως το κόμμα έχει πάψει να υφίσταται. Εκατέρωθεν διατυπώνονταν καταγγελίες για αντικαταστατικές ενέργειες, Οι δύο πλευρές προσέφυγαν στα Δικαστήρια για να επιλύσουν τις διαφορές τους. Με την άνω απόφασή του ο Α.Π. διαπίστωσε μη νομιμότητα και αντικαταστατικές ενέργειες οργάνων του κόμματος. Πλην όμως επί της ουσίας απέρριψε αμφότερες τις αιτήσεις. Οι εναπομείναντες στο ΔΗ.Κ.ΚΙ. συνέχισαν την πορεία τους και αργότερα συνεργάστηκαν με τον ΣΥΡΙΖΑ.

Δεν απαιτήθηκε ούτε επέμβαση της αστυνομίας, ούτε του στρατού. Η ζωή έλυσε τα εσωκομματικά τους προβλήματα. Αλίμονο αν κάθε φορά, που έχουν εσωκομματικές διαφορές τα πολιτικά κόμματα, καλείται η αστυνομία και ο στρατός για να επιβάλλουν την κομματική τάξη.

Αυτά στη γειτονιά μας μόνο στην Τουρκία συμβαίνουν. Στην Ελλάδα ευτυχώς ακόμη όχι.