ΑΡΘΡΟ
Του Γ.Κ. Χατζόπουλου
τ. Λυκειάρχη
«Οι αρχαιότητες ενός τόπου μαρτυρούν αναμφίλεκτα την ποιότητα του πολιτισμού, τον οποίο ανέδειξε ένας λαός στο διάβα των αιώνων»
Θα επαναλάβω για πολλοστή φορά την ανάγκη ανάδειξης και προβολής του αρχαιολογικού μας πλούτου χωρίς τον φόβο ότι θα καταστώ κουραστικός. Και θα το κάνω για τους ακόλουθους λόγους:
Η κυριαρχούσα αντίληψη ότι η περιοχή μας στερείται αρχαιολογικού πλούτου εφάμιλλου του πλούτου άλλων περιοχών της χώρας νομίζουμε ότι είναι εσφαλμένη.
Η αντίληψη αυτή διαμορφώθηκε από τις πενιχρές ανασκαφικές έρευνες, που συντελέστηκαν εδώ και χρόνια στην περιοχή μας.
Ασφαλώς η αντίληψη αυτή απισχάνθηκε ύστερα από τις κορυφαίες ανασκαφές, που διενήργησε η Αγγλική Αρχαιολογική Σχολή στο Νεολιθικό οικισμό των Σιταγρών ή του Φωτολίβους, φέρνοντας στο φως δείγματα υψηλού πολιτισμού, που παρέχουν αδιάψευστες μαρτυρίες ως προς τον τρόπο διατροφής, προσέγγισης της πανίδας και της χλωρίδας, γνώσεις αρχιτεκτονικής, διεξαγωγής εμπορίου, καλλιέργειας της τέχνης, επινόησης της διακόσμησης, κατασκευής αμυντικών και επιθετικών μέσων και τέλος μαρτυρίες για ύπαρξη σκέψης, που άνοιξε νέους ορίζοντες στην ανθρώπινη πορεία.
Ήταν εύλογο μέσα από τις επίσημες ανασκαφικές έρευνες, που διενήργησε η Αγγλική Αρχαιολογική Σχολή διανοίγοντας τα σπλάχνα της Ηδωνίδας Γης, να αποκαλυφθεί ένας υψηλός πολιτισμός, που ανέπτυξε ο νους του νεολιθικού ανθρώπου στον κάμπο της Δράμας.
Απολαμβάνοντας τα αγαθά, που του πρόσφερε η Ηδωνίδα Γη, με την πλούσια υδάτινη παρουσία, την εύλογη άφθονη χλωρίδα και πανίδα, τον απελευθέρωσε σε μεγάλο βαθμό από τη βιοτική μέριμνα, ώστε να επιδοθεί απερίσπαστος σε μορφές ενασχόλησης υπέρτερες εκείνων, που θεωρούνται αναγκαιότατες για την επιβίωσή του.
Ο προϊστορικός άνθρωπος δεν είναι μόνο σάρκα. Είναι πάνω απ’ όλα ψυχή. Είναι πνεύμα, που δεν υπνώττει. Απλά βρίσκεται σε λήθαργο, που ωσάν τη λάβα ενεργού ηφαιστείου εκρήγνυται και δημιουργεί αποτυπώματα υψηλής καλλιτεχνικής ευαισθησίας, που μένουν ανέγγιχτα από τον παντοκαταλύτη χρόνο.
Ο αρχαιολογικός πλούτος, τον οποίο έφεραν στο φως οι ανασκαφικές έρευνες στους Σιταγρούς, αποτελεί ένα ελάχιστο μέρος αυτού, που κρύβει στα σπλάχνα της η δραμινή γη. Και τούτο, γιατί στον Νομό μας υπάρχουν αρκετές δεκάδες προϊστορικών οικισμών (πεδινών, ημιορεινών και ορεινών), που υπόσχονται πλουσιώτατα και σημαντικώτατα ευρήματα, όταν θα έρθει σε επαφή μαζί τους το αρχαιολογικό νυστέρι.
Και δεν είναι οι μόνες εστίες κορυφαίου πολιτισμού οι προϊστορικοί οικισμοί. Η περιοχή ανέπτυξε πολιτισμό και κατά τους αρχαίους χρόνους, τους ελληνιστικούς, τους ρωμαϊκούς και τους βυζαντινούς. Αδρές μαρτυρίες του πολιτισμού αυτών των περιόδων αποτελούν οι επιγραφικές μαρτυρίες, τα νομίσματα (χάλκινα, αργυρά, χρυσά), τα διάφορα κτερίσματα, τα ερειπιώδη κτίσματα (ακροπόλεις, φρυκτωρίες, γέφυρες κ.ά.).
Η προσέγγιση των οικισμών χωρίς τη φειδώ του κρατικού κορβανά, χρησιμοποιώντας το αρχαιολογικό νυστέρι θα μας οδηγήσει στην ανάπτυξη ενός πόλου με πολλαπλά οφέλη, όπως η απτή ανάδειξη της διαχρονικής και επίλεκτης ιστορικής μας ταυτότητας, που αποτελεί αδιαφιλονίκητη θωράκισή μας.
Η διενέργεια ανασκαφικών ερευνών θα συντελέσει αναμφίβολα στη γνώση και την προβολή του τόπου μας εδραζομένη σε μαρτυρίες ποιοτικές με προοπτικές σεβασμού και διάθεσης σοβαρής επικοινωνίας.
Θα τονώσει την οικονομική ανάπτυξη του τόπου, την εύλογη συγκράτηση του πληθυσμού, την ενασχόληση με νέες δραστηριότητες και την ειρηνική συνύπαρξη και συμβίωση.
Υποστηρίζουν πως ο τουρισμός (ελληνικά περιήγηση) αποτελεί τη ναυαρχίδα της οικονομίας, που θα βοηθήσει στην ορθή ανάδειξη και προβολή του τόπου. Βάθρο λοιπόν για τη ναυπήγηση μιας τέτοιας ναυαρχίδας αναντίρρητα αποτελεί και η ανάδειξη και προβολή της ιστορικής και αρχαιολογικής ταυτότητάς μας.
Πολλαπλά λοιπόν θα είναι τα οφέλη μας, αν στρέψουμε το ενδιαφέρον μας προς αυτήν την ενασχόληση. Την έκκληση αυτή τολμώ και δεν θα κουραστώ να την απευθύνω προς όλους εκείνους, που εκόντες ανέλαβαν τις τύχες αυτού του τόπου. Στρεφόμενοι λοιπόν προς αυτήν την κατεύθυνση, την ανάδειξη και αξιοποίηση του αρχαιολογικού μας πλούτου ας είναι βέβαιοι ότι «ουκ εις κενόν θα κοπιάσουν». ΑΝΑΜΕΝΟΜΕΝ.
