ΑΡΘΡΟ
του Παναγιώτη Χατζηγεωργίου
Δικηγόρου Δράμας
Θυμήθηκα το σύνθημα. Δεν λέω πιασάρικο. Το έχω φωνάξει στο παρελθόν. Τότε που το αίμα μου έβραζε. Που ήθελα όλο τον κόσμο. Και φώναζα: Τον θέλω δικό μου και τον θέλω ΤΩΡΑ!
Τι εννοεί ο καθένας; Άλλος ότι πρέπει όλα αυτά τα αγαθά να είναι κοινά. Μερικοί να είναι και δωρεάν. Και ορισμένοι, όπως τη δεκαετία του ‘80, ζητούσαν και ο Πολιτισμός να είναι δωρεάν. Να μην έχουν εισιτήριο οι εκδηλώσεις. Και κάθε χρόνο στον χορό της Αρχιτεκτονικής Σχολής του ΑΠΘ πήγαιναν αριστεριστές και αναρχοαυτόνομοι και ήθελαν με το έτσι θέλω να εισβάλλουν. Γιατί και η διασκέδαση πρέπει να είναι δωρεάν. Αυτό για να πω την αλήθεια, δεν το φώναξα ποτέ. Δεν το ενστερνιζόμουν.
Άλλος θεωρεί πως πρέπει να είναι όλα αυτά τα αγαθά κοινωνικοποιημένα. Άλλος κρατικά. Άλλος να υπάρχει αυστηρός έλεγχος και παρέμβαση του κράτους και της κοινωνίας. Έτσι ώστε να μην ισχύουν και υπερτερούν τα κοινωνικοοικονομικά κριτήρια και το κέρδος. Να λαμβάνονται υπόψη οι ανάγκες της κοινωνίας. Να υπάρχει ένα λογικό και προσιτό αντίτιμο. Απόψεις κατά το μάλλον ή ήττον φιλολαϊκές. Προοδευτικές. Και βεβαίως υπάρχουν και οι νεοφιλελεύθερες απόψεις. Πως πρέπει όλα αυτά να είναι ιδιωτικά. Έρμαια του κέρδους και της απληστίας των κεφαλαιοκρατών.
Η τελευταία άποψη δεν με ενδιέφερε ποτέ. Από την εφηβεία μου συντάχθηκα με τις σοσιαλιστικές – προοδευτικές απόψεις. Και σε αυτό το πεδίο και σε αυτή την προοπτική αναζητώ κάθε φορά τις βέλτιστες λύσεις. Που θα έχουν ως όραμα ένα σοσιαλιστικό μέλλον. Αλλά ταυτόχρονα θα πατάνε και στη γη. Θα λαμβάνουν υπόψη τους την υφιστάμενη κοινωνική πραγματικότητα. Θα προσπαθούν να συνταιριάξουν το ρεαλισμό με το όραμα.
Δεκαετία 2000. Είχαμε καλεσμένο στη Δράμα Βουλευτή τότε του ΣΥΝΑΣΠΙΣΜΟΥ. Την επομένη τον πήγαινα στη Θεσσαλονίκη. Περνώντας από το χωριό μου συζητάγαμε για τον Σοσιαλισμό. Μου είπε πως δεν υπάρχει ένα συγκεκριμένο πρακτικό ρεαλιστικό σχέδιο. Για παράδειγμα τι θα γίνουν τα καφενεία στο χωριό σου Παναγιώτη; Αν αρχίσουμε να το κουβεντιάζουμε, θα υπάρξουν φωνές που θα ζητάνε να κρατικοποιηθούν ακόμη και τα καφενεία!
ΟΚ μεγαλώνοντας ως γνωστόν ο άνθρωπος συντηρητικοποιείται. Αλλιώς έβλεπα τη ζωή μου και το μέλλον της κοινωνίας ως φοιτητής. Αλλιώς σήμερα στα 65 μου. Λογικό. Ίσως στα νιάτα μου να ήμουν πιο αριστερός. Ίσως τώρα να μην είμαι καν, όπως μερικοί θέλουν να με μέμφονται. Αλλά η αλήθεια είναι μια. Αν δεν συνταιριάξουμε το όραμα με τον ρεαλισμό, αν δεν συνδέσουμε το ανέφικτο με το εφικτό, τότε απλά θα αμπελοφιλοσοφούμε.
Τι θα ήταν ιδεατό; Ποιος θα ήταν ο Σοσιαλιστικός Παράδεισος; Πως θα ήταν η αταξική Κομμουνιστική Κοινωνία; Προφανώς δίχως εκμετάλλευση ανθρώπου από άνθρωπο. Δίχως τα κέρδη να καθορίζουν τις ζωές μας. Με τα πανανθρώπινα αγαθά προσιτά σε όλους, γιατί όχι και δωρεάν. Τι από όλα αυτά είναι εφικτό σήμερα;
Τι ισχύει σήμερα; Το Νερό το διαχειρίζονται Δημοτικές Επιχειρήσεις. Με πλείστα προβλήματα; Ναι δυστυχώς. Με δυσβάστακτα ενίοτε τέλη για τους πολλούς; Ναι δυστυχώς. Σε κάποιο βαθμό με ιδιωτικοοικονομικά κριτήρια; Ναι δυστυχώς. Αλλά η εμπειρία άλλων χωρών λέει: Προς Θεού όχι στην πλήρη ιδιωτικοποίηση του Νερού!!!
Το Ρεύμα έχει σχεδόν στο σύνολό του περάσει σε ιδιωτικές εταιρίες. Και ναι χρειάζεται δημόσιος φορέας. Που θα ρυθμίζει. Θα καθορίζει το πλαίσιο. Θα διατηρεί χαμηλό και προσιτό το κόστος της ενέργειας για όλους. Δυστυχώς η κρατικοποιημένη ΔΕΗ με ευθύνη του καπιταλιστικού κράτους, αλλά και συχνά συνδικαλιστικών υπερβολών και καταχρήσεων είχε αποτύχει. Χρειαζόμαστε πάλι μια υγιή και κερδοφόρα Δημόσια Επιχείρηση Ηλεκτρισμού επειγόντως.
Στην Υγεία το ΕΣΥ παραπαίει. Τα Νοσοκομεία μας, που άντεξαν στην πανδημία, με ευθύνη της νεοδημοκρατικής διακυβέρνησης και των νεοφιλελεύθερων ιδεοληψιών έχουν πλείστα προβλήματα. Αν διασώζεται ακόμη το ΕΣΥ, αυτό οφείλεται στους αγώνες του ιατρικού και νοσηλευτικού προσωπικού, των εργαζομένων εν γένει και τις λαϊκές κινητοποιήσεις. Ουδείς θέτει ζήτημα να καταργηθεί η Ιδιωτική Υγεία. Να κλείσουν ιδιωτικές κλινικές και νοσηλευτικά ιδρύματα. Αίτημα όλης της προοδευτικής αντιπολίτευσης και της κοινωνίας είναι να ενισχυθεί περαιτέρω το Δημόσιο Σύστημα Υγείας.
Τι ισχύει στην Παιδεία; Έχουμε ιδιωτικά εκπαιδευτήρια; Προφανώς εδώ και πολλά χρόνια. Νηπιαγωγεία. Δημοτικά. Λύκεια. ΙΕΚ. Κολέγια. Τα οποία λόγω Ενωσιακού Δικαίου, πίεζαν για αναγνώριση των πτυχίων τους. Για να υπάρξουν ιδιωτικά ΑΕΙ. Τα κόμματα της προοδευτικής αντιπολίτευσης αντιστάθηκαν. Οχυρωμένα πίσω από το άρθρο 16 του Συντάγματος. Η θέση αυτή κυριαρχούσε. Και στην πανεπιστημιακή κοινότητα και στη νομική επιστήμη. Και στην κοινωνία.
Πλην όμως έχει αλλάξει όλο το τοπίο. Το ΠΑΣΟΚ εδώ και χρόνια έχει ταχθεί υπέρ ιδιωτικών μη κερδοσκοπικών ΑΕΙ. Ζητά την τροποποίηση του άρθρου 16. Η ΝΔ και όλα τα λοιπά δεξιά κόμματα ζητούν απλά ιδιωτικά ΑΕΙ. Και με μια «δημιουργική» ερμηνεία του άρθρου 16 κάποιοι Συνταγματολόγοι και το ΣτΕ στη συνέχεια παρέκαμψαν το γράμμα του νόμου. Ήδη ξεκινάνε και στη χώρα μας τη λειτουργία τους ιδιωτικά ΑΕΙ. Μπορεί αυτό να αλλάξει. Θεωρητικά και νομικά ναι. Μπορεί κανείς να παραβλέψει τη νέα κοινωνική πραγματικότητα. Θα έλεγα όχι.
Το θέμα επανήλθε στην επικαιρότητα μετά την πρόσφατη τοποθέτηση στελεχών της ΕΛ.Α.Σ. Πως στο νέο αυτό πλαίσιο, δεν μπορούμε πλέον να κλείσουμε τα ιδιωτικά ΑΕΙ. Ξεσηκώθηκε σάλος από τα αριστερά. Πολλοί είναι αυτοί, που δήλωσαν πως η ΕΛ.Α.Σ. ξεπέρασε τα όρια. Και δηλώνουν πως Τσίπρας και ΕΛ.Α.Σ. πλέον έχουν αλλάξει στρατόπεδο! Ταυτίζονται με τη ΝΔ και τον Κυριάκο Μητσοτάκη! Και κατά συνέπεια δεν τίθεται πλέον εφεξής ζήτημα συνεργασίας μαζί τους!!!
Ίσως είναι η ώρα για ορισμένες ψύχραιμες τοποθετήσεις και εύλογες απορίες:
- Συνυπάρχουν δημόσιος και ιδιωτικός τομέας και σε άλλα αγαθά και στην Παιδεία ναι ή όχι: Γιατί η άρνησή μας μόνο στα ΑΕΙ;
- ΣΥΡΙΖΑ και ΝΕΑΡ ζητούσαν Λαϊκό Μέτωπο και συνεργασία με το ΠΑΣΟΚ, που επίσης έχει την ίδια θέση. Να υποθέσουμε λοιπόν ότι ούτε με το ΠΑΣΟΚ υπάρχουν περιθώρια συνεργασιών. Κατά συνέπεια παραιτούνται από το στόχο για πολιτική αλλαγή;
- Όλο το προαναφερθέν ιστορικό, αποδεικνύει πως τα προαναφερόμενα δημόσια αγαθά, δεν διατίθενται πουθενά και ούτε και στη χώρα μας δωρεάν. Ούτε και είναι πάντα και στο σύνολό τους δημόσια. Το ζητούμενο πλέον είναι να υπάρχει αυστηρό θεσμικό πλαίσιο, αυστηρός δημόσιος έλεγχος και παρέμβαση. Και προφανώς στήριξη του δημόσιου τομέα Υγείας, Παιδείας, Ενέργειας. Ή όχι;
- Για πόσο καιρό ακόμη θα μπορούσε η χώρα μας να λέει όχι σε ιδιωτικά ΑΕΙ, όταν αυτό πλέον ισχύει σε όλο τον κόσμο. Και όταν μυριάδες Ελληνόπουλα σπουδάζουν σε αντίστοιχα ΑΕΙ γειτονικών χωρών;
- Ειλικρινά θεωρούν πως η κοινή γνώμη πλέον συνεχίζει να είναι αρνητική σε ιδιωτικά ΑΕΙ;
ΥΓ 1. Σέβομαι την άποψη όσων αγωνιούν για τα δημόσια ΑΕΙ και δεν θέλουν ιδιωτικά. Απλά θεωρώ πως πρόκειται για μια άποψη της Αριστεράς, που η ζωή πλέον την έχει προσπεράσει. Πρόσφατα βρέθηκα σε εκδήλωση με στελέχη της ΕΛ.Α.Σ. Πανεπιστημιακούς που έδωσαν μάχες ενάντια στα ιδιωτικά ΑΕΙ. Διατυπώθηκε σχετικό ερώτημα, για να βολιδοσκοπηθεί το νέο κόμμα. Η απάντηση ήταν αρνητική και για το άρθρο 16 και για τα ιδιωτικά ΑΕΙ. Τελικά φαίνεται πως η ΕΛ.Α.Σ. κατέληξε υπέρ των ιδιωτικών ΑΕΙ. Απορίας άξιον είναι, γιατί λέει όχι πλέον στην τροποποίηση του άρθρου 16.
ΥΓ 2. Δεν περίμενα την ΕΛ.Α.Σ. και τον Τσίπρα για να έχω τον άνω προβληματισμό.
