Ερώτηση προς τον Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων κ. Κώστα Τσιάρα, με θέμα «Στα αζήτητα μεγάλες ποσότητες αδιάθετης εξαιρετικής ποιότητας ελληνικής πατάτας στις παραγωγικές ζώνες της χώρας», κατέθεσε ο Πρόεδρος της Ελληνικής Λύσης και Βουλευτής Β3 Νοτίου Τομέα Αθηνών.
Η ερώτηση έχει ως εξής:
Κύριε Υπουργέ,
Σύμφωνα με ενημέρωση από πατατοπαραγωγούς από παραγωγικές ζώνες της χώρας, τεράστιες ποσότητες χιλιάδων τόνων πατάτας της προηγούμενης καλλιεργητικής περιόδου – σχεδόν η συνολική ετήσια παραγωγή – παραμένουν απούλητες, οδηγώντας, κυρίως τους παραγωγούς των Περιφερειακών Ενοτήτων Σερρών (Άνω Βροντού, Ορεινή), Δράμας (Κάτω Νευροκόπι) και Φλώρινας σε οικονομική ασφυξία. Το διαρκώς αυξανόμενο κόστος καλλιέργειας – στα 1.200 ευρώ/στρέμμα με απόδοση 3-4 τόνους/στρέμμα και μέση τιμή στα 25-30 λεπτά/κιλό – προκαλούν αθέμιτο ανταγωνισμό (μη κάλυψη του κόστους παραγωγής λόγω κόστους ενέργειας, σπόρων, λιπασμάτων, άρδευσης, συλλογής, αποθήκευσης, συμμόρφωσης με τα αυστηρά ευρωπαϊκά πρότυπα κ.α.) και μία άνευ προηγουμένου οικονομική ζημιά, που θέτει σε κίνδυνο την επιβίωση των παραγωγών και την εγχώρια παραγωγή πατάτας.
Οι παραγωγοί καταγγέλλουν ότι η ζήτηση έχει περιοριστεί σημαντικά, κυρίως λόγω των κάτωθι παραγόντων: 1) αθρόες εισαγωγές από Ε.Ε. και εισαγωγές φθηνής αμφιβόλου ποιότητος γενετικώς τροποποιημένης πατάτας από τρίτες χώρες, ιδίως από Αίγυπτο και Τουρκία, με αποτέλεσμα σημαντική μείωση της ζήτησης της εγχώριας πατάτας και κατάρρευση τιμών. 2) Έλλειψη προστασίας της εγχώριας παραγωγής λόγω της ανεξέλεγκτης δράσης μεσαζόντων που προβαίνουν σε «ελληνοποιήσεις», των ελλιπών ελέγχων στις πύλες εισόδου και στην αλυσίδα εφοδιασμού στην εσωτερική αγορά, του ελλιπούς και ανεπαρκούς δειγματοληπτικού εργαστηριακού ελέγχου και ελέγχου τιμολογίων, καθιστώντας τους παραγωγούς ομήρους των καρτέλ εμπορίας. 3) Έλλιπής εφαρμογή ουσιαστικών και αποτελεσματικών ελεγκτικών μηχανισμών, αυστηρών συστημάτων πιστοποίησης προέλευσης, μηχανισμού ψηφιακής ιχνηλασιμότητας και υποχρεωτικής αναγραφής της χώρας προέλευσης, ελέγχου της αλυσίδας εφοδιασμού και επιβολής αυστηρών προστίμων σε περιπτώσεις παραπλάνησης των πολιτών και δημοσιοποίηση των παραβατών. 4) Παρατεταμένη χρονική διάρκεια εισαγωγής αιγυπτιακής πατάτας (από Ιανουάριο μέχρι Ιούνιο) με παράλληλη μείωση εξαγωγών λόγω υπερπαραγωγής στην Ε.Ε., με αποτέλεσμα την αδυναμία διάθεσης της ελληνικής ποιοτικής πατάτας ακόμη και κάτω του κόστους – περίπου το 80 – 90% (!) της παραγωγής παραμένει απούλητο – με κίνδυνο, αν δε βρεθεί άμεσα λύση ή αν δεν υπάρξει κρατική παρέμβαση απορρόφησης, λόγω βελτίωσης των καιρικών συνθηκών να υποβαθμιστούν, να αλλοιωθούν και να οδηγηθούν στις χωματερές με ημερομηνία λήξης τα τέλη Μαρτίου. 5) Έλλειψη στρατηγικού σχεδιασμού προώθησης και προβολής με εγχώρια καμπάνια συστηματικής διαφήμισης της ποιοτικής ελληνικής πατάτας «Στηρίζουμε Ελληνική Πατάτα» στις εγχώριες και διεθνείς αγορές, αντίστοιχη με άλλους οικονομικούς και παραγωγικούς τομείς ή μέσω της ενίσχυσης τοπικών αγορών και λιανικής διάθεσης απευθείας στους καταναλωτές (συνήθης πρακτική ως μέρος ευρύτερων πρωτοβουλιών σε χώρες της Ε.Ε.).
Δεδομένου ότι η καλλιέργεια πατάτας αποτελεί μονοκαλλιέργεια και βασικό πυλώνα επιβίωσης σε ακριτικές και ορεινές περιοχές, επιβάλλεται η στήριξη των παραγωγών – με μικρότερο δημοσιονομικό κόστος από τη συνολική οικονομική ζημιά, είτε μέσω: α) στοχευμένης κρατικής παρέμβασης, όπως δημιουργία ισχυρού brand, πιστοποίηση ΠΟΠ/ΠΓΕ, συσκευασία με ταυτότητα παραγωγού και προώθηση σε αλυσίδες σούπερ μάρκετ ως ποιοτικό ελληνικό προϊόν, απευθείας διάθεση στον καταναλωτή, συνεταιριστικά σχήματα και εξαγωγές, μεταποίηση σε συνεργασία με βιομηχανίες τροφίμων (π.χ. προτηγανισμένες πατάτες, παραγωγή ζωοτροφών, παραγωγή αμύλου κ.α.), β) κρατικής απορρόφησης μέρους ή του όλου της παραγωγής και δωρεάν διάθεση σε στρατιωτικές ή κοινωνικές δομές, όπως συσσίτια σε στρατό και νοσοκομεία, σχολεία, φοιτητικές λέσχες ή σε ευάλωτα νοικοκυριά ή πώληση σε ξενοδοχεία, γ) επιδότησης de minimis ή άλλου χρηματοδοτικού εργαλείου, ανάλογης με άλλες καλλιέργειες.
Η αδράνεια θα έχει μεγαλύτερο δημοσιονομικό και κοινωνικό κόστος (οικονομική κατάρρευση τοπικών παραγωγών, μείωση καλλιεργούμενων εκτάσεων, πληθυσμιακή αποδυνάμωση αγροτικών περιοχών και μεγαλύτερη εξάρτηση της Ελλάδας από εισαγωγές με αμφιβόλου ποιότητας προϊόντα, έναντι της εξαίρετης των ελληνικών και υπονόμευση της επισιτιστικής αυτάρκειας. Μόνο μέσω στήριξης, θα μπορέσουν να προβούν σε καλλιέργεια την επόμενη καλλιεργητική περίοδο και να καλύψουν τα έξοδα της επικείμενης καλλιεργητικής περιόδου.
Με δεδομένα όλα τα παραπάνω,
Ερωτάται ο κ. Υπουργός:
- Με ποιον τρόπο προτίθεσθε να διασφαλίσετε τη βιωσιμότητα της ελληνικής παραγωγής πατάτας; Με ποιες στοχευμένες κρατικές παρεμβάσεις;
- Θα προβείτε σε επιδότηση de minimis ή άλλου χρηματοδοτικού εργαλείου;
- Θα προβείτε σε κρατική απορρόφηση της παραγωγής πριν καταστεί μη βρώσιμη στα τέλη Μαρτίου;
Ο ερωτών Βουλευτής
ΒΕΛΟΠΟΥΛΟΣ ΚΥΡΙΑΚΟΣ
