ΣΕ ΜΙΑ ΕΦ’ ΟΛΗΣ ΤΗΣ ΥΛΗΣ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΣΤΗΝ ΕΚΠΟΜΠΗ «ΠΑΡΑ ΠΕΝΤΕ» ΤΗΣ ALFA TV Ο ΑΝΤΙΔΗΜΑΡΧΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΔΡΑΜΑΣ ΓΙΑΝΝΗΣ ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ ΑΝΕΛΥΣΕ ΤΗ ΣΤΕΝΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΚΡΑΤΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ, ΤΗΝ ΑΝΑΓΚΗ ΓΙΑ ΙΣΟΣΚΕΛΙΣΜΕΝΟΥΣ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥΣ, ΤΙΣ ΔΙΕΚΔΙΚΗΣΕΙΣ ΜΕΣΩ ΕΣΠΑ ΚΑΙ ΑΛΛΩΝ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΙΚΩΝ ΕΡΓΑΛΕΙΩΝ, ΣΤΕΛΝΟΝΤΑΣ ΣΑΦΕΣ ΜΗΝΥΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΓΚΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΕΡΗΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΜΕ ΣΤΟΧΟ ΤΗΝ ΕΞΥΠΗΡΕΤΗΣΗ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ

  • Οι προκλήσεις και το πλάνο ανάπτυξης του Δήμου Δράμας σε ένα περιβάλλον οικονομικής στενότητας για την Αυτοδιοίκηση
  • «Διαχειριζόμαστε ένα δύσκολο καράβι, του οποίου τα έσοδά του είναι συγκεκριμένα και τα έξοδά του είναι πολλαπλάσια»
  • «Να σταματήσει η υπηρεσιακή αφασία»

ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ

ΣΠΥΡΟΣ ΛΑΤΣΑΣ

Σε συνέντευξή του στην τηλεοπτική εκπομπή «Παρά Πέντε» της ALFA TV ο Αντιδήμαρχος Οικονομικών του Δήμου Δράμας κ. Γιάννης Εφραιμίδης αποτύπωσε με ρεαλισμό και σαφήνεια τις προκλήσεις, τις δυσκολίες αλλά και τις προοπτικές που διανοίγονται για τη διαχείριση των δημοτικών πόρων, σε μια εποχή που η οικονομική πραγματικότητα που καλούνται να αντιμετωπίσουν οι οργανισμοί τοπικής αυτοδιοίκησης αποτελεί ένα από τα πιο ακανθώδη ζητήματα της δημόσιας διοίκησης.

Απαντώντας στο εισαγωγικό και κάπως χιουμοριστικό ερώτημα για το αν αισθάνεται ως ο «τσάρος της οικονομίας» σε τοπικό επίπεδο, ο κ. Εφραιμίδης έσπευσε να χαμηλώσει τους τόνους, αποδίδοντας την πραγματική διάσταση του ρόλου του. Όπως χαρακτηριστικά δήλωσε, «όχι, καμία σχέση με την πραγματικότητα. Διαχειριζόμαστε ένα δύσκολο καράβι, του οποίου τα έσοδά του είναι συγκεκριμένα και τα έξοδά του είναι πολλαπλάσια». Ουσιαστικά, ο Αντιδήμαρχος του Δήμου Δράμας έθεσε το βασικότερο πρόβλημα που αντιμετωπίζουν σχεδόν όλοι οι Δήμοι της χώρας, το οποίο είναι η δυσαναλογία ανάμεσα στις υποχρεώσεις που αναλαμβάνουν και στους πόρους που τους διατίθενται.

Το θεσμικό έλλειμμα της κεντρικής διοίκησης και οι πόροι των Δήμων

Η συζήτηση στράφηκε άμεσα στις ευθύνες του κεντρικού κράτους και στη διαχρονική στάση των κυβερνήσεων απέναντι στην Τοπική Αυτοδιοίκηση. Ο κ. Εφραιμίδης δεν δίστασε να επισημάνει ότι η μεταφορά αρμοδιοτήτων στους Δήμους δεν συνοδεύεται πάντοτε από την ανάλογη οικονομική στήριξη, γεγονός που προκαλεί ασφυξία στα τοπικά ταμεία. «Δυστυχώς η κεντρική διοίκηση, όλες γενικότερα οι κυβερνήσεις, δεν έχουν φροντίσει στον καταμερισμό των ενεργειών των οποίων πρέπει να κάνουν οι Δήμοι να δώσουν και τα ανάλογα κονδύλια», ανέφερε χαρακτηριστικά, αναδεικνύοντας ένα πάγιο αίτημα του κλάδου για θεσμική και οικονομική ισορροπία.

Για τον μέσο πολίτη, η λειτουργία ενός Δήμου μπορεί να φαντάζει απλή, ωστόσο η πραγματικότητα πίσω από τους αριθμούς είναι εξαιρετικά σύνθετη. Ο Αντιδήμαρχος εξήγησε ότι ένας Δήμος, όπως αυτός της Δράμας, λειτουργεί στη βάση ενός αυστηρού προγραμματισμού, ο οποίος εξαρτάται άμεσα από τη ροή των εσόδων. «Ένας Δήμος, ένας οργανισμός, όχι οπωσδήποτε ο Δήμος της Δράμας, οποιοσδήποτε οργανισμός, έχει συγκεκριμένα έσοδα», σημείωσε, συμπληρώνοντας πως υπάρχουν και «τυχόν κάποια έκτακτα που μπορούν να προκύψουν». Αυτή η σταθερή βάση εσόδων αποτελεί τον γνώμονα για κάθε σχέδιο που επιθυμεί να εφαρμόσει η εκάστοτε Δημοτική Αρχή.

Προϋπολογισμός και ιεράρχηση αναγκών

Η διαδικασία κατάρτισης του ετήσιου προϋπολογισμού αποτελεί την κορυφαία στιγμή της οικονομικής διαχείρισης, καθώς εκεί αποτυπώνεται το όραμα αλλά και οι περιορισμοί της διοίκησης. Ο κ. Εφραιμίδης υπογράμμισε ότι κάθε πολιτική παράταξη που αναλαμβάνει τα ηνία ενός δήμου έρχεται με συγκεκριμένες ιδέες, οι οποίες όμως πρέπει να προσαρμοστούν στα στενά οικονομικά περιθώρια. «Σε γενικές γραμμές, τον προγραμματισμό που θέλει να κάνει, το όραμα που έχει η κάθε διαχείριση, η κάθε παράταξη που χειρίζεται τα του Δήμου, άρα ανάλογα με τα έσοδα πρέπει να προγραμματιστούν και τα έξοδα για να έχουμε έναν ισοσκελισμό», εξήγησε.

Προκειμένου να γίνει πιο κατανοητός ο τρόπος λήψης των αποφάσεων, τέθηκε ένα υποθετικό σενάριο σχετικά με τη διοργάνωση μιας μεγάλης και πολυδάπανης πολιτιστικής εκδήλωσης. Απαντώντας, ο Αντιδήμαρχος περιέγραψε τη μεθοδολογία που ακολουθείται: «Ξεκινάμε δηλαδή να στήνουμε τον προϋπολογισμό. Σε αυτή την κατανομή χωρίζουμε χρήματα ανάλογα με την κάθε υπηρεσία, ανάλογα με την κάθε αντιδημαρχία και όλοι παίρνουν αναλογικά ένα ποσό ή ένα ποσοστό ανάλογα με την αναγκαιότητα». Η διαδικασία αυτή περιλαμβάνει μια αυστηρή αξιολόγηση για το «κατά πόσον πρέπει ή δεν πρέπει να γίνει το σύνολο αυτών των δαπανών ή μέρος αυτών ή και καθόλου ακόμα». Σε αντίθετη περίπτωση, όπως προειδοποίησε, ο κίνδυνος να εκτραπεί ο προϋπολογισμός είναι ορατός, τονίζοντας χαρακτηριστικά: «θα εξοκείλουμε και δεν θέλουμε φυσικά κάτι τέτοιο».

Οι προτεραιότητες του Δήμου Δράμας και η αξιοποίηση χρηματοδοτικών εργαλείων

Στο κρίσιμο ερώτημα για το πού ρίχνει το βάρος της η σημερινή Δημοτική Αρχή της Δράμας, αν δηλαδή προηγείται η κοινωνική πολιτική, η παιδεία, η υγεία ή τα έργα υποδομής, ο κ. Εφραιμίδης επεσήμανε τη στρατηγική που ακολουθείται υπό την καθοδήγηση του Δημάρχου κ. Παπαδόπουλου. Σύμφωνα με τον Αντιδήμαρχο, το τελευταίο ενάμισι έτος έχει γίνει μια συντονισμένη προσπάθεια για την άντληση εξωτερικών πόρων, που επιτρέπει στον Δήμο να ανασαίνει οικονομικά και να υλοποιεί παρεμβάσεις χωρίς να επιβαρύνει τον τακτικό προϋπολογισμό.

«Ο Δήμος Δράμας, ιδιαίτερα τον τελευταίο ενάμισι χρόνο, έχει τη δυνατότητα φυσικά με τον κ. Παπαδόπουλο, τον Δήμαρχο Δράμας, και έχει μπορέσει να έχει πάρει πολλές επιχορηγήσεις», ανέφερε. Οι πόροι αυτοί δεν προέρχονται μόνο από την κρατική επιχορήγηση, αλλά από μια βεντάλια χρηματοδοτικών εργαλείων που η Δημοτική Αρχή επιδιώκει να εκμεταλλευτεί στο έπακρο. «Μπορεί να υπάρξει ΕΣΠΑ, μπορεί να υπάρξει το “Φιλόδημος”, μπορεί να υπάρξουνε ΣΔΙΤ (Συμπράξεις Δημόσιου και Ιδιωτικού Τομέα), μπορεί να υπάρξουν συνεργατικές, τέλος πάντων, ομάδες και να προκαλέσουμε και άλλα έσοδα», σημείωσε ο κ. Εφραιμίδης, δείχνοντας τον δρόμο της εξωστρέφειας και της διεκδίκησης.

Η «ταυτότητα» των εσόδων και η διαχείριση των συγχρηματοδοτούμενων έργων

Μια σημαντική λεπτομέρεια που συχνά διαφεύγει από τη δημόσια συζήτηση είναι ο δεσμευτικός χαρακτήρας πολλών από τα κονδύλια που εισρέουν στα δημοτικά ταμεία. Ο Αντιδήμαρχος Οικονομικών ξεκαθάρισε ότι τα χρήματα που προέρχονται από ευρωπαϊκά ή εθνικά προγράμματα έχουν συγκεκριμένο προορισμό και δεν μπορούν να χρησιμοποιηθούν κατά το δοκούν για την κάλυψη άλλων τρεχουσών αναγκών.

«Ανάλογα λοιπόν με τα έσοδα τα οποία έχουμε και με την ιδιότητα που φέρουν αυτά τα έσοδα, γιατί αυτά είναι χαρακτηρισμένα κάπως… Δηλαδή παίρνουμε ένα έσοδο σε ένα πρόγραμμα ΕΣΠΑ για να κάνουμε ένα δρόμο, για να κάνουμε μια επένδυση, για να κάνουμε κάτι. Αυτό εδώ το κάτι λοιπόν χρηματοδοτείται», εξήγησε με απλά λόγια ο κ. Εφραιμίδης. Στο πλαίσιο αυτό, ο σχεδιασμός των εξόδων του Δήμου αποτελεί ένα παζλ, όπου συνδυάζονται διαφορετικές πηγές χρηματοδότησης: «Γι’ αυτό και από πίσω στο όλο πλάνο το οποίο αντιμετωπίζουμε των εξόδων υπάρχουν συγχρηματοδοτούμενα προγράμματα, τα οποία είτε προκύπτουν από τον τακτικό προϋπολογισμό, είτε προκύπτουν συνδυαστικά από τον τακτικό και κάποιο πρόγραμμα που θα τρέχει εκείνη την περίοδο, είτε από κάποια έκτακτη επιχορήγηση από κάποιο Υπουργείο που για κάποιο λόγο μπορεί να πάρουμε». Όλα αυτά, όπως τόνισε, διαμορφώνονται «σύμφωνα με αυτά τα οποία θα συναντήσουμε στην πορεία της ζωής, κατά τη διάρκεια δηλαδή της θητείας μας».

Υπηρεσιακή λειτουργία και ανάγκη για αποτελεσματικότητα

Πέρα από τους αριθμούς και τους προϋπολογισμούς, η κουβέντα επεκτάθηκε και στο ανθρώπινο δυναμικό του Δήμου, το οποίο αποτελεί την «ατμομηχανή» για την υλοποίηση των πολιτικών αποφάσεων. Ο κ. Εφραιμίδης, διατηρώντας έναν ειλικρινή και άμεσο λόγο, αναφέρθηκε στη συνεργασία με τις υπηρεσίες, επισημαίνοντας ότι ο στόχος δεν είναι η στείρα αντιπαράθεση ή η τιμωρία, αλλά η αφύπνιση και η βελτίωση της καθημερινής λειτουργίας προς όφελος των δημοτών.

Σχολιάζοντας τις συζητήσεις που γίνονται, ο Αντιδήμαρχος ξεκαθάρισε τη θέση της διοίκησης: «Να σταματήσει η υπηρεσιακή αφασία». Όπως είπε: «Επαναλαμβάνω και πάλι, δεν είναι θέμα να τιμωρηθεί κάποιος, να του βγάλουμε τα νύχια, να τον ξυρίσουμε. Το θέμα είναι να σταματήσει αυτή η αφασία, δηλαδή η υπηρεσιακή αφασία που έχουν ορισμένοι». Με τη χαρακτηριστική αυτή έκφραση, θέλησε να υπογραμμίσει ότι η αδράνεια ή η γραφειοκρατική καθυστέρηση δεν έχουν θέση σε μια σύγχρονη διοίκηση. «Να πάμε σε μία καλύτερη κανονικότητα, καλύτερη λειτουργικότητα, καλύτερη εξυπηρέτηση των συμπολιτών μας», συμπλήρωσε, θέτοντας ως απόλυτη προτεραιότητα τον δημότη

Συλλογική προσπάθεια και εξειδίκευση των ευθυνών

Η προσπάθεια αυτή, όπως εξήγησε ο κ. Εφραιμίδης, δεν είναι ατομική αλλά συλλογική, και απαιτεί τη σύμπραξη τόσο των αιρετών όσο και των μόνιμων υπαλλήλων του δήμου. «Πάντα φυσικά με την καθοδήγηση του Δημάρχου, πάντα με τη δουλειά όλων των εμπλεκομένων, είτε είναι αιρετών είτε είναι των ανθρώπων που εργάζονται μέσα από τον Δήμο, γιατί αυτός είναι ούτως ή άλλως ο στόχος μας», ανέφερε, αναγνωρίζοντας τη συμβολή όλων των βαθμίδων στη διοικητική μηχανή.

Θέλοντας, ωστόσο, να αποφύγει τις γενικεύσεις που θα μπορούσαν να αδικήσουν το σύνολο των εργαζομένων, ο Αντιδήμαρχος Οικονομικών προχώρησε σε μια αναγκαία διευκρίνιση, ξεχωρίζοντας εκείνους που μοχθούν καθημερινά από εκείνους που επιδεικνύουν αδιαφορία.

«Επειδή μου αρέσει να μιλάω ανοιχτά απέναντί σας, όταν λέμε οικονομική υπηρεσία, δεν εννοούμε όλη την οικονομική υπηρεσία. Μιλάμε για συγκεκριμένα πράγματα, για συγκεκριμένους ανθρώπους που έχουν ευθύνη υπογραφής και έχουν ευθύνη αποφάσεων», υπογράμμισε. Ανέφερε μάλιστα ότι η οικονομική υπηρεσία στελεχώνεται από περίπου δέκα ή λίγο παραπάνω άτομα, και πρόσθεσε με νόημα: «Νομίζω ότι δεν είναι όλοι αφασία. Υπάρχουν αυτοί που είναι εργατικοί, αυτοί οι οποίοι είναι ουδέτεροι και υπάρχουν και οι αφασίες. Γι’ αυτούς μιλάμε και εν πάση περιπτώσει ο νοών νοείτω»

Η επόμενη μέρα για τη Δράμα και ο καθαρός διάλογος με την κοινωνία

Ο κ. Εφραιμίδης ολοκλήρωσε την τηλεοπτική του συνέντευξη, εκφράζοντας την ικανοποίησή του για την ευκαιρία να μιλήσει έξω από τα δόντια για τα ζητήματα του δήμου. «Χαίρομαι πάρα πολύ. Ειλικρινά δεν θέλω να κρύψω τίποτα. Νομίζω ότι ήμουνα ευθύς και τα είπαμε», ανέφερε κλείνοντας την τοποθέτησή του και δίνοντας το στίγμα μιας διοίκησης που επιλέγει την ειλικρίνεια και τον καθαρό διάλογο με την τοπική κοινωνία.

Η συγκεκριμένη τηλεοπτική παρέμβαση φώτισε τις αθέατες πτυχές της δημοτικής πραγματικότητας, αποδεικνύοντας ότι η διοίκηση ενός Δήμου απαιτεί κυρίως αντανακλαστικά και στρατηγική ψυχραιμία. Ο Δήμος Δράμας βρίσκεται σε ένα κομβικό σημείο, με έναν προϋπολογισμό που πιέζεται από τις γενικότερες οικονομικές συνθήκες και τη στάση της κεντρικής διοίκησης και η Δημοτική Αρχή καλείται να ισορροπήσει ανάμεσα στις καθημερινές ανάγκες των πολιτών και στην υλοποίηση μεγάλων έργων υποδομής μέσω εξωτερικών χρηματοδοτήσεων.

Όπως έγινε σαφές, το στοίχημα για τη Δημοτική Αρχή είναι διπλό, από τη μία πλευρά η μέγιστη δυνατή απορρόφηση κονδυλίων που θα δώσουν αναπτυξιακή πνοή στην πόλη και τις κοινότητες και από την άλλη η εμπέδωση μιας νέας κουλτούρας ευθύνης και αποτελεσματικότητας στο εσωτερικό των υπηρεσιών της.

Ο δρόμος που έχει επιλεγεί, σύμφωνα με τη στάση και τα λεγόμενα του κ. Εφραιμίδη, είναι αυτός της ρεαλιστικής διαχείρισης και της διαρκούς διεκδίκησης, μακριά από εύκολες υποσχέσεις, αλλά με ξεκάθαρο προσανατολισμό το κοινό όφελος. Σε μια περίοδο όπου οι πολίτες απαιτούν απτά αποτελέσματα, ο πολιτικός προϊστάμενος της Οικονομικής Υπηρεσίας του Δήμου Δράμας υπηρετεί τη συγκεκριμένη στόχευση.